Beperkt Aanbod Hoofdlijnen van een theologie van het Oude Testament – Claus Westermann (ex libris)

Beschrijving

De kernvraag van zijn boek is: Wat zegt het Oude Testament over God?

Het hoofddoel van dr. Westermann, emeritus-hoogleraar O.T. van Heidelberg, in deze studie is: het spreken van God zoals dat in het Oude Testament vermeld wordt, te onderzoeken en de bedoeling en samenhang daarvan aan de lezer te verduidelijken. Hij gaat er van uit dat dit spreken van God vaak plaatsvindt in de geschiedenis van het Israëlitische volk, het volk waarmee Hij een eeuwig verbond sloot, en door de mond van Zijn profeten. Overigens moet dit spreken altijd beantwoord worden door de mens, waarvan o.a. de Psalmen zo rijk getuigen. Dr. Westermann toont op grondige en overtuigende wijze aan dat bij dit onderzoek van “spreken en antwoordende hoofdlijnen van het gehele Oude Testament duidelijk worden. Hoewel deze studie niet “populair- genoemd kan worden, zullen ook geïnteresseerde “leken- dit boek met vrucht kunnen lezen.

Recensie:
Dit boek is een vertaling van Westermann’s Theologie des Alten Testaments in Grundzügen. Men kan zich afvragen waarom een nederlandse vertaling nodig was, maar wellicht wil men het boek van Westermann, die thans emeritus-hoogleraar is aan de Universiteit van Heidelberg en een bekend oudtestamenticus, in bredere kring dan van theologen en vakgenoten bekendheid geven. In een uitstekende inleiding geeft prof. Noort een samenvatting van de hoofdpunten van Westermann’s boek en vergelijkt o.a. diens visie met die van von Rad en Zimmerli, eveneens twee bekende duitse oudtestamentici.
Westermann verdeelt zijn boek in zes hoofdstukken. In hoofdstuk 1 behandelt hij de vraag wat het Oude Testament zegt over God. Daar het OT dat, wat het over God zegt, in een geschiedenis vertelt, wordt uitvoerig aandacht gegeven aan de vraag wat dat voor een geschiedenis is, die het OT vertelt en wat Gods Openbaring in die geschiedenis is. Het OT kent geen abstract Godswoord, dat tot object gemaakt kan worden. Het kent ook geen voorwerpelijk openbaringsbegrip. Het OT kent openbaring alleen als geschiedenis. God openbaart zich als de sprekende en handelende God, waarop van de mens het antwoord moet komen, in woord en daad. Hoofdstuk II handelt over de reddende God en de geschiedenis. God openbaart zich onder Israël als de reddende God. Onderwerpen als redding en verkiezing, redding en verbond, redding als wonder, redding van volk en enkeling en de plaats van de middelaar komen aan de orde. In hoofdstuk III wordt de betekenis van schepping en zegen behandeld. De Schepper werkt in de zegen tot op de huidige dag. Sprekend over Gen. 1-3 ontkent Westermann dat het in Gen. 3 gaat over de val van de mens. De feilbaarheid van de mens kan men niet losmaken van zijn geschapen-zijn. Goede dingen worden gezegd over de mens als beeld Gods, mens en cultuur en de betekenis van de zegen. Hoofdstuk IV heeft als thema Gods gericht en Gods erbarming. Het gaat hier vooral over gerichtsprofetie, heilsprofetie en apocalyptiek. De Redder is ook Rechter. De Rechter ook Redder. In hoofdstuk V krijgt het Antwoord van de mens op het Woord Gods een plaats in lof en klacht, in gebod en wet, in de eredienst en in het reflecterende antwoord van meditatie (de psalmen) en de theologische interpretatie van de geschiedenis in de grote geschiedwerken van het Oude Testament. Het Woord Gods moet door de mens beantwoord worden. Het laatste hoofdstuk gaat over het Oude Testament en Jezus Christus, de verhouding van Oud en Nieuw Testament. Sterk wordt de eenheid van Oud en Nieuw Testament benadrukt. De eenheid van beide testamenten is hierin gelegen dat beide getuigen van God als Redder.
Dat is wat beide verbindt. In het OT is God de reddende God en in het NT is de zending van Christus een daad van de reddende God. Maar er is ook verschil tussen beide testamenten. Ook daarover spreekt Westermann uitvoerig. Westermann heeft een boeiend en leerzaam boek geschreven. De nederlandse vertaling maakt het voor velen toegankelijk. Ik kan het boek van harte aanbevelen en dan denk ik allereerst aan onze predikanten. Maar ook geïnteresseerde niet-theologen zullen het met vrucht kunnen lezen, al is enige scholing in critische zin wel vereist.

O.

Bron: De Wekker Publicatiedatum: 25-06-1982 Auteur(s): Prof. dr. B.J. Oosterhoff

Zie voor verdere TOELICHTING ook de ACHTERZIJDE van het boek !